Malene Thyssen GFDL CC-BY-SA-3.0
Malene Thyssen GFDL CC-BY-SA-3.0

Zozo arrunta (Turdus merula)

Turdidae, Paseriformeak

Beste izen batzuk: Martizozo, Tordo, Xoxo, Zozo, Zozoar/Zozoeme, Zozobeltz.
Euskarazko izendegi osoa »

Beste hizkuntzetan

  • Gaztelania: Mirlo común
  • Frantsesa: Merle noir
  • Ingelesa: Eurasian Blackbird
  • Aragoiera: Torda
  • Katalana: Merla
  • Galegoa: Merlo común
  • Alemaniera: Amsel
  • Italiera: Merlo

Deskribapena

Txori handi samarra, 24-29 cm bitartekoa. Zozarra beltz-beltza, moko hori deigarriarekin; emeak ere moko horizkara dauka, baina askoz motelagoa, eta arrea da kaxkotik buztananeraino. Fruitu eta haziak jaten ditu gehienbat, baina lurrean aztarka ikustea ere ohikoa da, zizare eta zomorro bila. Azken urteotan beldurra galdu dio gizakiari eta gero eta ohikoagoa da herriguneetan ikustea, edozein parke edo berdegunetan.

Ahots sendoa du arrak. Kantari nekaezina udaberrian, zuhaitz punta zein sasi artetik. Doinu triste eta melankoliko samarrez abesten du; batzuetan ume mainoso kexatia dirudi.

Bizkaiko zenbait eskualdetan marti-zozoa deritzo, gehienbat udaberri hasierako beroaldian (martian, martxoan) ikusten diren zozoei; kantari, ezinegonean, liskarrean, larrutan, kumaldian... Marti-zozoak.

Euskal Herrian

Habiagile arrunta Euskal Herri osoan. Urte osoan zehar ikusi dezakegu, migrazio txikiak ere egiten dituzten arren (batez ere Europa Iparraldeko populazioek).

Entzun

Banaketa mapa

Turdus merula distribution map

Zozoa kantuan, #TxoriaTxio

Zozo habia

Euskarazko izendegia

Mapa honetan izen nagusiak aurkituko dituzu. Datu guztiak ikusteko begiratu ondorengo taula.

Aldaera Eskualdea
Martizozo Durangaldea, Debagoiena, Debabarrena, Bilbo Handia, Lea Artibai, Arrati Nerbioi, Gorbeia Inguruak, Gernika-Bermeo, Plentzia-Mungia
Tordo Gorbeia Inguruak
Xoxo Durangaldea, Donostialdea, Zuberoa, Bidasoa Garaia, Baztanaldea, Auñamendi, Zaraitzu, Aralarko Iparraldea, Goierri, Urola-Kostaldea, Aezkoa, Hego Lapurdiko Hirigunea, Tolosaldea, Xiberoa herri alkargoa, Erronkari-Zaraitzu
Zozo Bizkaia, Lea Artibai, Iruñerria, Gorbeia Inguruak, Goierri, Gernika-Bermeo, Urola-Kostaldea, Ultzamaldea, Tolosaldea, Sakana, Plentzia-Mungia, Durangaldea, Donostialdea, Debagoiena, Debabarrena, Bilbo Handia, Bidasoa Beherea, Baztanaldea, Auñamendi, Arrati Nerbioi, Aralarko Iparraldea, Garazi-Baigorri herri elkargoa, Hazparneko Lurraldea herri elkargoa
Zozoar/Zozoeme Lea Artibai, Goierri, Debabarrena, Gorbeia Inguruak, Bilbo Handia
Zozobeltz Debabarrena
Sasizozo Bizkaia
Zozata / Zozama Bizkaia

** Eskualdea: Ahoz non jaso den.
   Grisez, zalantzazkoak edota bibliografian bakarrik jasotakoak.

Oharrak

Euskarazko izenei dagokienez, esan daiteke ia izen bakarra daukala Euskal Herrian zehar, bere aldaera txikiekin. Zozo eta xoxo aldaeretaz aparte, sasi-zozo, edo zozobeltz modukoak ere entzun daitezke; udaberrian kumatzen duten lehenengo zozoei marti-zozo deritze Bizkaia aldean, eta zozar/zozeme (zozoarra/zozoemea) ere jaso izan ditugu, itxuraz erraz ezberdintzen diren zozo arra eta emea bereizteko.